Ticaret

İhracat Bedellerinin Yurda Getirilmesine İlişkin Notlar

Merkez Bankasının 16 Ocak 2020 tarihli İhracat Genelgesi’ne “Hazine ve Maliye Bakanlığının 31.12.2021 tarihli talimatı ile “ İhracat Bedellerinin Merkez Bankasına Satışı” başlığı ile Ek Madde 1, ilave edilmiştir.

Bu maddeye göre, “Bu maddenin yürürlük tarihinden itibaren İhracat Bedeli Kabul Belgesi (İBKB) veya Döviz Alım Belgesi (DAB)’ne bağlanan ihracat bedellerinin %25’i İBKB’yi veya DAB’ı düzenleyen bankaya satılır. Bu bedeller bankaca, Merkez Bankası tarafından ilan edilen ve işlem günü için geçerli döviz alış kuru üzerinden aynı gün Merkez Bankasına satılır ve Merkez Bankasının banka nezdindeki hesabına aktarılır. Söz konusu tutarın tam karşılığı banka tarafından ihracatçıya Türk Parası olarak ödenir.” şeklindedir.

Devamında Merkez Bankası “ İhracat Genelgesinin Ek 1’inci maddesi kapsamında T.C. Merkez Bankasına yapılacak Döviz Satışına İlişkin Uygulama Talimatını” 03.01.2022 tarihinde yayımlamıştır. Bu uygulama talimatına göre;
   İhracat Bedeli Kabul Belgesi (İBKB) veya Döviz Alım Belgesine (DAB) bağlanan ihracat bedeli dövizin %25’i düzenlendiği tarihteki döviz kuru üzerinden Merkez Bankasına satılmak üzere İBKB veya DAB’ı düzenleyen bankaya satılır.
   İhracat genelgesine göre sadece ABD Doları, Euro ve İngiliz Sterlini cinsinden İBKB veya DAB’a bağlanan ihracat bedeli dövizler uygulama talimatı kapsamında olacaktır. Diğer döviz türleri kapsama dahil değildir.
   Bu uygulama 3 Ocak 2022 tarihinden itibaren başlamıştır.
16.01.2020 tarihli ihracat Genelgesi ile aşağıda sayılan ihracat işlemleri bu uygulamadan istisna edilmiştir;* Hizmet ihracatı,* Transit ticaret,* Türkiye’de ikamet etmeyenlere KDV hesaplanarak yapılan satış,* Mikro ihracat,* Serbest bölge işlem formu kapsamında gerçekleştirilen 5.000 USD veya eş değer TL’yi geçmeyen ihracat işlemlerinde bedellerinin tamamı ile,* Genelge ekinde yer alan ülkelerden(Ek 3) Azerbaycan, Cezayir, Fas, Kazakistan, Mısır, Özbekistan, Tunus, Türkmenistan, Ukrayna ve Yemen’e yapılan ihracat işlemlerinde bedellerin yüzde ellisinin tasarrufu serbesttir.

Yine İhracat Genelgesine göre, “her bir gümrük beyannamesi” itibariyle 30.000 USD’ye kadar ihracat hesapları doğrudan bankalarca terkin ettirilir. İhracata aracılık eden bankalar kambiyo mevzuatı açısından 30.000 USD altında kalan bedelli ihracatlar ile ilgilenmemekte, sistem ihracat beyannamesini otomatik olarak kapatmaktadır. Aracı banka 30.000 USD tutarı üzerindeki ihracat beyannamelerinin kapatılıp kapatılmadığını sorgulamakta olup olumsuz durumda vergi dairesine bildirimde bulunmaktadır.
İhracat bedelinin en az %80’nin satılması (DAB’a bağlanması) zorunluluğu kaldırılmıştır. 31.12.2019 tarihli Resmi Gazete ’de yayımlanan “İhracat Bedelleri Hakkında” 32 Sayılı Karara İlişkin Tebliğ No:2018-32/48 ile ihracat bedelinin %80’ini bozdurma zorunluluğu sona ermiştir. Bundan böyle ihracat bedelinin ihracat tarihinden itibaren 180 gün içinde yurda getirilmesi ve %25’i tutarında Merkez Bankasına satılması yeterli olacaktır.
Yer alan son düzenlemeler ile bankalarca ihracat bedellerinin yurda getirildiğine dair,
“Döviz Alım Belgesi (DAB)” uygulaması sona ermiş, bunun yerine “İhracat Bedeli Kabul Belgesi (İBKB)” uygulamasına geçilmiştir.
İhracat bedellerinin nakit olarak yolcu ile beraber yurda getirilmesi halinde Nakit Beyan Formu(NBF)’nun gümrük idarelerine beyan edilmesi gerekir.
İhracat Genelgesinin Ek 2’de yer alan ülkelere (Afganistan, Angola, Belarus, Benin, Cibuti, Etiyopya, Fildişi Sahili, Filistin, Gabon, Gana, Gine, İran, Kamerun, Kenya, Kırgızistan, Kuzey Kore, Küba, Liberya, Lübnan, Moldova, Nijerya, Senegal, Somali, Sudan, Suriye, Suudi Arabistan, Tacikistan, Tanzanya, Venezuela) yapılan ihracatlara ait bedellerin yurda getirilmesinde istisna tanınmıştır. Bir diğer ifade ile, 32 Sayılı Karara İlişkin İhracat Bedellerinin Hakkında Tebliğ No: 2018-32/48’in Madde 3’deki ihracat bedellerinin yurda getirilmesi koşulları aranmaz.
Tayin edilen sürelerde ihracat bedelini yurda getirmeyenler, yurda getirmekle yükümlü olunan ihracat bedellerinin %5’i kadar idari para cezasıyla cezalandırılırlar.

MİKRO İHRACAT UYGULAMALARI

     Elektronik ticaretin gittikçe artan şekilde kullanım alanı bulması, özellikle küçük imalatçılar için ihracata konu ürünlerin daha az bürokratik işlemle, düşük maliyetle ve hızlı bir yöntemle ihraç etmelerini sağlamaktadır. Bu yol ile işlemlerin basitleşmesi sonucu Gümrük İdaresinin, ticareti kolaylaştırma ve sağlıklı kılma politikası aracılığı ile hızlı kargo; havayolu ve posta taşımacılığı için bir takım düzenlemeler getirilmiştir.

  1. Yasal Düzenleme
  • 4458 Sayılı Gümrük Kanunun 5911 Sayılı Kanun ile değişik 225 inci maddesinin birinci fıkrasında, posta yolu veya hızlı kargo taşımacılığı kapsamında gelen ya da gönderilen miktarı ve değeri Bakanlar Kurulunca belirlenecek eşyanın gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabii tutulması faaliyetlerinin takip edilip sonuçlandırılmasında posta idaresi ya da hızlı kargo taşımacılığı yapan şirketler dolaylı temsilci olarak yetkili kılınmıştır.
  • Bu Kanun maddesine istinaden 2009/15481 sayılı Gümrük Kanunun bazı maddelerinin uygulanması hakkında Karar’ın 126,127 ve 128 inci maddelerinde düzenleme yapılmıştır.
  • Bu düzenlemeye göre, posta yolu ve hızlı kargo taşımacılığı kapsamında gelen ya da gönderilen miktarı brüt 30 kilogramı ve değeri 1.500 Auro’yu geçmeyen ihracat rejimine konu eşya ve aynı miktar ve değeri geçmeyen serbest dolaşıma giriş rejimine konu ticari miktar ve maliyet arz etmeyen eşya ile numunelik eşya ve modellerin gümrük beyanı dahil tüm gümrük işlemlerinin posta idaresi ile hızlı kargo taşımacılığı yapan şirketler tarafından dolaylı temsil yoluyla takip edilip sonuçlandırılabileceği düzenlenmiş, bu işlemler için vekaletname ibrazı istenmeyecektir.
  • Bu kapsamda 28.01.2010 tarihli Resmi Gazete’de 1 seri no’lu Gümrük Genel Tebliği (Posta ve Hızlı Kargo Taşımacılığı) yayımlanmıştır. Bu tebliğ ile mikro ihracat kapsamındaki eşyanın gümrük beyanı dahil tüm gümrük işlemlerinin bu kişiler tarafından dolaylı temsil yoluyla takip edilip sonuçlandırılmasına ilişkin usul ve esasları belirler. 
  1. Uygulama Esasları

  • Küçük çapta olsa ihracat yapmak isteyen ancak gümrük beyannamesi düzenlemek, gümrük müşaviri ile anlaşma yapmak, ihracat birliğine üyelik, aidat ödeme gibi bürokratik işlemler nedeniyle maliyeti elde edeceği karı geçtiği için bu ihracattan vazgeçen küçük işletmelerin 1.500 Auro’ya kadar yapacakları ihracatta, hızlı kargo firmaları ya da posta idaresi tarafından gönderi işletmenin tesisinden alınarak ihracat beyanı verilebilecek ve hem ihracatın maliyetini düşürecek hem de bürokratik işlemler bedeniyle ortaya çıkan zaman ve emek kaybını ortadan kaldıracağı için, ihracatçı için de bir teşvik unsuru olacaktır.
  • Operatörler, yetki kapsamındaki gönderileri özel olarak bu işlem için oluşturulan elektronik ticarete ilişkin beyan programı kullanarak gümrük beyannamesi vermek suretiyle beyan edilecektir.(ETGB- Elektronik Ticaret Gümrük Beyannamesi)
  • Yetki kapsamında gönderiler risk analizine dayalı kontrol ve muayeneye tabi tutulacaklardır.
  • Operatör, yetki kapsamındaki yapacağı beyanda gelen eşyada alıcı, gönderilen eşyada ise gönderici ile birlikte müteselsilen sorumlu olacak ve eşyanın cins, ve tanımı ile değerinin doğru ve eksiksiz olarak beyan edilmesi operatörün sorumluluğunda bulunacaktır.
  1. İhracat Sayılma Kanıtı, Ödeme ve Tahsilat Şekli

  • Mikro ihracatta, elektronik ticaret gümrük beyannamesinde KDV nüshası vb. gibi basılı beyannameleri ve evraklar bulunmaktadır. Mikro ihracat sonrasında operatör( posta işletmesi veya hızlı kargo taşımacısı), mikro ihracat yapan firmanın mail adresine ETGB-Elektronik Ticaret Gümrük Beyannamesi bilgilerini yollamaktadır. Operatör firmanın web sitesinden mikro ihracat beyanname bilgilerine ulaşılabilmektedir.
  • Operatör firma, mikro ihracata konu olan mallar ile ilgili ATR Belgesi, konşimento ve faturayı hazırlarken destek hizmeti vermektedir.
  • Mikro ihracat gümrük işlemlerinin yapılabilmesi için gerekli evraklar olarak dolaylı temsil yetki belgesi, iş emri (mikro ihracat gönderi bilgi formu) , maliye onaylı faturanın aslı ve yurtdışı için Türkçe faturayla tutarlı İngilizce fatura, mikro ihracat gönderilerinde ihracat bedelleri, alıcıya ait operatör hesabına yansıtılacak şekilde yurt dışı edilebilen, bir diğer ifade ile ihracat yenilen firma ödemeyi operatör firma aracılığı ile ödeyebilir.
  1. Sonuç
  • Mikro ihracat yoluyla ihracat yapan firmaların KDV iadelerini alabilmesi mümkündür. Posta ve hızlı kargo taşımacılığı yolu ile yapılan ihracatın, kargo şirketi adına düzenlenen, malı yurt dışına gönderilen mükellefin bilgisinin yer aldığı ve gümrük müdürlüğü tarafından elektronik ortamda onaylanan ve VEDOP (Vergi Daireleri Otomasyon Projesi) sistemine aktarılan ETGB (Elektronik Ticaret Gümrük Beyannamesi) ile tevsiki mümkündür. Bu şekilde yapılan ihracatın tevsiki için ETGB’nin çıktısının vergi dairesine ibrazı yeterli olup, ayrıca ıslak imzalı ve mühürlü ETGB’nin ibrazına gerek yoktur.

Buna göre;

  • İhraç kaydıyla alınan ve kargo taşımacılığı yoluyla ihracatı gerçekleştirilen mallara yönelik olarak imalatçı tarafından, KDV ödenerek alınan ürünün posta (kargo) yoluyla yurtdışına gönderilmesinde ise kargo şirketi adına düzenlenen ETGB İhracat Beyannamesi (Mikro İhracat) yapılan ihracatlar da 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunun 11 inci maddesi ve KDV Genel Uygulama Tebliğinde belirlenen esaslar gereğince iade talep edilebilecektir.

ESNAF, SANATKÂR VE TACİRLERE VERİLEN DESTEK

 Koronavirüs (Covid-19) salgınından dolayı işleri zarar gören esnaf ve sanatkârlar ile gerçek kişi tacirlere ödenecek destekler ile alakalı 3323 Sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararı 23 Aralık 2020 tarih ve 31343 Sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.

 Söz konusu Cumhurbaşkanlığı Kararının uygulanmasına yönelik olarak Ticaret Bakanlığı Tebliği 24 Aralık 2020 tarih ve 31344 Sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır.

  Ticaret Bakanlığı bu kapsamda verilecek hibe destek programı ve uygulama esaslarını tebliğ ile açıklamıştır.

  1. Destek Programının Kapsamı;
  • Hibe Destek Programına, Koronavirüs salgınıyla mücadele kapsamında alınan tedbirlerden etkilenen ve Ticaret Bakanlığı tarafından belirlenen sektörlerde faaliyet gösteren esnaf ve sanatkârlar ile gerçek kişi tacirler faydalanır.
  •  
  1. Destek Programına İlişkin Hususlar;

Program kapsamındaki hibe desteği iki şekilde açıklanmıştır. Bir türü gelir kaybı desteği diğer türü ise bina desteğidir.

  1. Gelir kaybı desteği; Belirlenen kişilere aylık 1.000 TL olmak üzere toplamda 3.000 TL hibe desteği sağlanır.
  2. Kira desteği; Belirlenen gerçek kişilerin vergi sicil kayıtlarına göre esas faaliyetlerini yürüttükleri iş yerlerinin kira olması halinde büyükşehir belediyelerinin bulunduğu yerlerde aylık 750 TL olmak üzere 2.250 TL, diğer yerlerde ise aylık 500 TL olmak üzere 1.500 TL kira desteği sağlanır.

Süresinde yapılan başvurulardan olmak kaydıyla 2021 yılının Ocak, Şubat, Mart ayları olmak üzere üç aydır. İş yeri kira bedeli, destek tutarının altında ise işyeri kira tutarı kadar kira desteği ödenir.                                                                                                              

  1. Destek Programından Yararlanma Koşulları;
  • 14.12.2020 tarihinden önce ( bu tarih dahil) vergi mükellefiyetini tesis ettirmiş, Bakanlık tarafından belirlenen sektörlerde faaliyet gösteren ve kapsamda olanların bu tarih itibariyle esnaf ve sanatkarlar siciline kayıtlı olmak,
  • Destek başvurusunda bulunanlar faaliyetlerini sürdürüp, kira ödemesini yaptıkları işyeri sayısı birden fazla ise, sadece başvuruda bulunan bir işyeri için kira desteğinden faydalanabilir.
  • Destek kapsamındaki kişiler, hibe desteğinden vergi sicil kayıtlarındaki esas faaliyet konusu üzerinden bir kez faydalanır.
  • Hibe desteğinden faydalanılan dönemlerde vergi mükellefiyeti faal olarak devam etmelidir. Destekten faydalanan kısmen gayri faal olduğunun anlaşılması durumunda destek ödemesi yapılmaz.
  •  
  1. Başvuru, Değerlendirme ve İtiraz; 
  • Destek başvuruları ve itirazlar elektronik ortamda www.turkiye.gov.tr internet adresi (edevlet) üzerinden yapılır.
  • Başvuru ve ekli taahhütname elektronik ortamda onaylanır.
  • Başvuruda bulunan kişi işyerinin kira bedeli, açık adresi ve mal sahibinin kimlik bilgilerini beyan etmesi gerekir.
  • Reddedilen başvurular ret tarihinden itibaren on gün içerisinde Genel Müdürlüğe itiraz edilebilir.
  •  
  1. Destek Ödemeleri;
  • Destek başvurusunun uygun bulunması halinde ilgilinin banka hesabına destek ödemesi yapılır.
  •  
  1. Diğer Konular;
  • Başvuruda bulunan kişiye fazla ve yersiz ödeme yapıldığının tespiti halinde söz konusu tutar 6183 sayılı AATUHK hükümlerine göre tahsil edilir.

22.12.2020 tarihli ve 3323 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı Kapsamında Desteklenecek Ekonomik Faaliyetler İçin Tıklayınız

Dövizle Alım, Satım Ve Kira Dönemi Sona Erdi

Döviz ile alım-satım ve kiralama sözleşmeleri dönemi sona eriyor.

13 Eylül 2018 tarihli ve 30534 Sayılı Resmi Gazetesinde yayımlanan 85 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında 32 sayılı Kararda değişiklik yapılmıştır.

Yapılan düzenlemeyle; döviz ile alım-satım ve kiralama yapma işlemleri bu tarih itibarı ile sona ermiştir. Yapılan düzenlemenin detayları şu şekildedir;

  1. Türkiye’de yerleşik olan gerçek ve tüzel kişiler Hazine ve Maliye Bakanlığının belirleyeceği haller dışında,
  • Menkul Kıymet (sermaye piyasası türev araçları, hisse senedi, tahvil vb.) ve gayrimenkul alım ve satımı,
  • Taşıt ve finansal kiralama dahil her türlü gayrimenkul kiralama
  • Her türlü iş sözleşmeleri (Çalışma hayatındaki sözleşmeler)
  • Her türlü hizmet ve eser sözleşmeleri (iş ortaklığı, inşaat taahhüt alt taşeronluk sözleşmeleri v.b.)

Bu sözleşmelerden kaynaklanan ceza, tazminat v.b. diğer yükümlülüklerde döviz cinsinden veya dövize endeksli olarak kararlaştırılamaz.

  1. Bu kararın yayımlandığı tarihten (13/09/2018) itibaren 30 gün içinde, daha önceden akdedilmiş olan dövize endeksli sözleşmeler, Bakanlıkça belirlenen haller dışında taraflarca TL olarak yeniden belirlenir.

Daha önce döviz cinsinden düzenlenen sözleşmeler TL’ye çevrilirken hangi döviz kurunun esas alınacağı taraflarca serbest olarak belirlenip belirlenmeyeceği hususlarında Bakanlıkça bir açıklama yapılması, tarafların işini kolaylaştıracaktır.

ELEKTRONİK TİCARET BİLGİ SİSTEMİ’NE (ETBİS) KAYIT

11 Ağustos 2017 tarihli Resmi Gazete’ de yayımlanan Elektronik Ticaret Bilgi Sistemi ve Bildirim Yükümlülükleri Hakkında Tebliği’ne göre elektronik ticaret  yapan firmaların kayıt ve bildirim yükümlülüğünü 31.12.2017 tarihine kadar yapmaları gerekmektedir.

Bu tebliğe göre;

  • İnternet üzerinden mal ve hizmet satışı yapan gerçek ve tüzel kişiler ETBİS’e kayıt yaptırmak zorundadır. 01.12.2017 tarihi itibari ile faaliyette olanlar yükümlülüklerini 31.12.2017 tarihine kadar yerine getirmek zorundadır.
  • Elektronik ticaret faaliyetini sona erdirenler, faaliyetin sona erdiği tarihten itibaren 30 gün içinde sisteme bildirimde bulunmaları gerekir.
  • Kendine ait elektronik ticaret ortamında faaliyet gösteren hizmet sağlayıcılar, üretim yeni ve depo adreslerini ETBİS’e kayıt tarihinden itibaren 30 gün içinde sisteme bildirilir.
  • Bildirimler , gerçek kişiler tarafından veya tüzel kişilerde ise yetkili temsilciler tarafından EDevlet kapısı üzerinden ETBİS’e yapılır.
Scroll to top